Հորդանան

Ընդհանուր նկարագրություն

1. Ընդհանուր տեղեկություններ
2. Տուրիստական վայրեր
3. Տուրիստական ուղղություններ
4. Տուրիզմի զարգացման հեռանկարները

Ընդհանուր նկարագիր
Հորդանանը՝ «Հորդանանի Հաշիմյան Թագավորությունը,» Հայաստանից մեծ է մոտ 3 անգամ՝ 92 հազար քկմ: Բնակչությունը թիվը 6.5 մլն մարդ, մայրաքաղաքն է Ամմանը /բնակչությունը 2 մլն-ից ավել/: Բնակչության 95 % արաբներ են, 5% –ը հայեր, չերքեզներ, թուրքմեններ, քրդեր և այլն: Հորդանանի թագավորությունը սահմանադրական միապետություն է: Սահմանակից է Սաուդյան Արաբիային, Իրաքին, Սիրիային, Իսրայելին և Պաղեստինյան պետությանը: Ամենաբարձր կետը Ջեբել-Ռամն է՝ 1747մ, ամենացածրը Մեռյալ ծովի ափերը՝ ծովի մակարդակից 400մ ցածր: Հորդանանը (մինչև 1950 թ.՝ Անդրհորդանան) Առաջավոր Ասիայի երկրներից է: Նրա սահմանները գրեթե ցամաքային են` բացառությամբ հարավ-արևմուտքում ծովափնյա մի նեղ շերտի, որը ողողում են Կարմիր ծովի Աքաբայի ծոցի ջրերը: Հորդանանի տարածքի նշանակալի մասն զբաղեցնում է ավազոտ կամ քարքարոտ անապատը: Կլիման մերձարևադարձային, չորային է, արևմտյան մասում՝ միջերկրածովյան: Բուսականությունն աղքատ է. գերակշռում են խոտաբույսերն ու գետնատարած մացառուտները: Երկրի հյուսիսում օձագալար հոսում է Հորդանան գետը (որտեղ մկրտվել է Հիսուս Քրիստոսը Հովհաննես Մկրտչի ձեռամբ), որը թափվում է Մեռյալ ծովը: Անձրևների շրջանում անապատում գոյանում են գետակներ, որոնք օգտագործվում են ոռոգման համար: Իսկ այնտեղ, որտեղ ջուր կա, ստեղծվում են բնակավայրեր, ծաղկում, կանաչին են տալիս այգիներն ու դաշտերը: Բայց ամեն ջուր չէ, որ կենարար է: Այդպիսին է, օրինակ, Մեռյալ ծովը (Համաշխարհային օվկիանոսի մակարդակից ցածր ընկած լիճ), որի ջրերում աղի պարունակությունը 7,5 անգամ ավելի է, քան սովորաբար լինում է ծովերում: Առաջավոր Ասիան աշխարհի հնագույն քաղաքակրթությունների օրրան է: Պատմական հուշարձաններով հարուստ է նաև Մեռյալ ծովի շրջանը, որտեղ 1947թ-ից սկսած` քարանձավներում հայտնաբերվել են Քումրանյան գալարաձեռագրերը, որոնք լույս են սփռում քրիստոնեության ծագման վրա: XVI դարից մինչև 1918 թ. Հորդանանի տարածքը մտել է Օսմանյան կայսրության կազմի մեջ: Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Ազգերի լիգայի մանդատով այն հանձնվեց Անգլիային, որը 1921 թ-ին այնտեղ կազմավորեց Անդրհորդանանի էմիրությունը կամ իշխանապետությունը: Հորդանանի ժողովուրդը, որի 95 %-ը արաբներ են, քանիցս ապստամբել է հանուն ազատության ու անկախության: Եվ միայն Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո՝ 1946 թ-ին, երկիրն անկախություն ստացավ: 1948–49 թթ-ի արաբա-իսրայելական պատերազմի հետևանքով Հորդանանը գրավվեց: Պաղեստին պետության համար նախատեսված տարածքի մի մասը՝ Հորդանան գետից արևմուտք, 1967 թ-ին` արաբա-իսրայելական պատերազմից հետո, անցավ Իսրայելին: Երկրի բնակչության գրեթե կեսը պաղեստինցի արաբներ են: Խոշոր քաղաքներն են Ամմանը, Էզ Զարկան, Իրբիդը, Աքաբան: Հորդանանը գյուղատնտեսական երկիր է, սակայն նրա տարածքի միայն 16 %-ն է նպաստավոր գյուղատնտեսական աշխատանքների համար: Մշակում են ցորեն, գարի, եգիպտացորեն, թուզ, ադամաթուզ, բանջարեղեն, օազիսներում, ջրարբի հողերում՝ նաև ձիթենի: Գյուղացիները (ֆելլահներ) ապրում են կավածեփ կամ քարե տներում: Հորդանանի արևելյան մասը հիշեցնում է մի անծայրածիր ավազե ծով: Այստեղ հաճախ կարելի է հանդիպել քոչվոր անասնապահների (բեդվիններ) թափառախմբերի, որոնք իրենց անասուններին կերակրելու համար օազիսից օազիս են տեղափոխվում: Արդյունաբերությունը Հորդանանում թույլ է զարգացած: Նրա հիմնական ճյուղերն են ֆոսֆատների արդյունահանությունն ու ցեմենտի արտադրությունը: Համեմատաբար զարգացած է սննդի արդյունաբերությունը. կան ալրաղացներ, ձիթապտղի յուղի և մրգեղենի ու բանջարեղենի պահածոների գործարաններ:
Կլիմա
Հորդանանում գերիշխում է միջերկրածովային կլիման։ Տուրիստներին հետաքրքրող հիմնական վայրերում՜ Կարմիր ծով, Մեռյալ ծով ամռանը ջերմաստիճանը 30-40°C և համեմատաբար զով է ձմռանը՝ 20-27 °C, երկու ծովերում էլ ջրի ջերմաստճիանը ամբողջ տարին +23 °C ցածր չի լինում։ Միաժամանակ երկրի կենտրոնական հատվածներում գիշերները զով եղանակ է:
Վիզա
Վիզան հայերը ստանում են տեղում ՝ 30 ԱՄՆ դոլ, բայց եթե ընդունողը տուրիստական կազմակերպություն է, իսկ տուրիստը գիշերում է 2 օրից ավել, վիզան անվճար է:
Դրամական միավորը
Հորդանանի 1 դինարը հավասար է 1.41ԱՄՆ դոլ, ընդ որում վերջին 10 տարուց ավել այս կուրսը հաստատուն է, որը նպաստում է տնտեսության և բիզնեսի կայուն զարգացմանը: Թեյավճարը ռեստորաններում կազմում է մոտ 10%, /հաշվի մեջ սպասարկման հավելավճար չի ներառվում/, հյուրանոցում՝ 0.5 դինար, վարորդին 1.5դինար, գիդին՝ 2 դոլար: Ամբողջ տարածքով ընդունվում են American express և Visa քարտը, Master քարտը ոչ բոլոր տեղ է ընդունվում:
Մաքսատուն
Հորդանան կարելի է առանց մաքսավճարի կարելի է ներմուծել 1 անձի հաշվարկով մինչև 2 լ ալկոհոլային խմիչք, 200 հատ սիգարետ և 25 սիգար: Արտարժույքային վալյուտայի քանակը չի սահմանապակվում:
Մեքենայի վարձակալում
Կախված մեքենայի կարգից որպես դեպոզիտ թողվում է 150-500 ԱՄՆ դոլ, 1 օրվա վարձակալության գումարը սկսվում է 40 ԱՄՆ դոլ-ից: Ճանապարհները շատ լավն են, նշանները` արաբերեն և անգլերեն, որոնք մանրամասն նկարագրում են Ձեր ուղղությունը:
Հայերը Հորդանանում
Հայերը Հորդանանի տարածքում բնակություն են հաստատել վաղ ժամանակներից։ Նրանց թիվն ավելացել է խաչակրաց արշավանքների ժամանակաշրջանում (XI-XIII դդ)։ Սակայն Հորդանանի հայ համայնքը ձևավորվել և ստվարացել է 1915-ի Մեծ Եղեռնի ժամանակ և հետո, երբ բազմաթիվ գաղթականներ ապաստանել են Հորդանանում։ 1948-ին հայերի թիվը շուրջ 6 հազար էր, հիմա մոտ 3 հզ։ Հիմնականում բնակվում են Ամմանում, նաև Ագապա, Զարքա, Իրպիտ, Մատարա և Ռուսեյֆա քաղաքներում։ Նրանք արհեստավորներ են (հայտնի են հայ լուսանկարիչները, Ամմանի լուսանկարիչների 3/4-ը հայեր են), առևտրականներ (ոսկերիչ-գոհարավաճառներ), կան մտավորականներ։ Համայնքը համախմբված է եկեղեցու շուրջը, որի հոգևոր պետին նշանակում է Երուսաղեմի հայոց պատրիարքը։ Ամմանում հայերն ապրում են հայկական թաղամասում, , որտեղ գործում է Սուրբ Թադևոս եկեղեցին իսկ 2014թ-ից Հորդանան գետի ափին բացվել է Սուրբ Կարապետ հայկական եկեղեցին: Հորդանանում աշխատանք են ծավալում ՀԲԸՄ, ՀՕՄ, ՀՄԸՄ, ՀՄՄ մասնաճյուղերը, Ազգային մարզական միությունը (Տիկնանց հանձնախմբով), մարզական (բասկետբոլի) խմբեր, «Մասիս» նվագախումբը։ Հայերը հաճախում են Յուզպաշյան ազգային վարժարան, գործում է Կյուլպենկյան մանկապարտեզը։ 1993-ից լույս է տեսնում «Անդրադարձ», «Սուրբ Թադեոս» ամսաթերթը։


Նյութը տրամադրեց Ժենեւատուրի ղեկավար՝ Արա Մարությանը
Ժենեւատուրը հանդիսանում է դեպի Հորդանան չարտերային թռիչքի իրականացնող